Cúng Bà Chúa Xứ Núi Sam: Nghi lễ tín ngưỡng nổi tiếng tại An Giang.

Tượng bà Chúa Xứ ngự ở điện thờ

Từ rất lâu miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam (An Giang) đã nổi tiếng gần xa về sự linh thiêng nên được rất nhiều du khách thập phương gần xa tìm đến. Chính vì vậy, những thông tin về Bà Chúa Xứ, đặc biệt là những nghi lễ cúng bà Chúa Xứ luôn rất được quan tâm.

Những nghi lễ thờ cúng trong Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam luôn cần sự trang nghiêm, chỉn chu và chuẩn bị cẩn thận. Mọi người đi lễ Miếu Bà Chúa Xứ là cầu vận cho cả năm nên đừng vì sơ sót trong lễ vật cúng mà gây tác hại ảnh hưởng đến năm đó nhé! Bài viết sau đây sẽ chia sẻ đến các bạn những nghi lễ thờ cúng Bà Chúa Xứ, cách sắm lễ vật và chuẩn bị bài văn khấn Bà Chúa Xứ Núi Sam chi tiết nhất.

Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam
Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam

Sự tích về Bà Chúa Xứ núi Sam

Không chỉ nổi tiếng là một di tích linh thiêng mà Miếu Bà Chúa Xứ còn nổi tiếng là di tích có kiến trúc độc đáo. Tọa lạc tại nơi chân núi Sam (trước kia thuộc xã Vĩnh Tế, nay thuộc phường Núi Sam, Châu Đốc), Miếu Bà Chúa Xứ là một di tích kiến trúc và tâm linh quan trọng của tỉnh An Giang và của khu vực.

Bởi thế nên địa điểm này đã trở thành nơi thu hút các khách du lịch tìm đến để hành hương, trẩy hội, nhất là vào dịp đầu năm mới.

Tượng bà Chúa Xứ ngự ở điện thờ
Tượng bà Chúa Xứ ngự ở điện thờ

Khi nói về sự tích Bà Chúa Xứ, truyền thuyết dân gian kể lại rằng:

Cách đây gần 200 năm, trong làng Vĩnh Tế có một cô gái bỗng dưng lên đồng. Cô tự xưng mình là Bà Chúa Xứ về núi Sam để cứu dân độ thế. Bà còn nói thêm với người dân là hiện nay, tượng Bà đang ngự ở trên núi, yêu cầu dân làng hãy lên núi thỉnh về để thờ phụng.

Dân làng Vĩnh Tế khi đó liền phái 40 chàng thanh niên lực lưỡng lên núi để khiêng tượng Bà về.

Tuy nhiên họ không thể xê dịch được bức tượng. Lúc đó, cô gái kia lại lên đồng và bảo cho dân làng biết chỉ cần 9 cô gái đồng trinh là có thể khiêng được. Quả thật linh nghiệm! Sau khi 9 người trinh nữ lên khiêng đã dễ dàng nâng được tượng Bà xuống núi. Tuy nhiên, đến chân núi Sam thì dây khiêng tượng bị đứt. Thế là dân làng hiểu ý Bà mà cho lập miếu thờ Bà ngay tại đây.

Cho đến ngày nay, Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam không chỉ là biểu tượng tượng trưng cho đời sống tâm linh của người dân địa phương mà còn thúc đẩy sự phát triển về du lịch vì thu hút được rất nhiều khách du lịch hàng năm đến cúng bái.

Ý nghĩa của việc thờ cúng Bà Chúa Xứ Núi Sam

Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam từ xưa đến nay vẫn luôn được xem là một nét hành hương tâm linh rất đặc trưng của vùng Nam bộ. Lễ này cũng là một nét văn hóa cộng đồng rất đặc sắc của dân tộc. Ý nghĩa của Lễ hội Vía Bà hiện nay không chỉ dừng lại ở văn hóa tâm linh mà còn thể hiện niềm tự hào dân tộc với những trang sử vẻ vang cũng như những đóng góp tích cực cho xã hội.

Về mặt ý nghĩa tâm linh, từ xưa ông bà ta đã có câu “Có thờ có thiêng, có kiêng có lành, có niềm tin thì sẽ nhận lại được”. Do đó, Bà Chúa Xứ sẽ phù hộ và mang bình an, phước lành trong cuộc sống và công việc cho những người tin tưởng và thành tâm cầu nguyện trong việc thờ cúng tại Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam.

Đông đảo khách thập phương đi lễ vía Bà
Đông đảo khách thập phương đi lễ vía Bà

Những nghi lễ thờ cúng Bà Chúa Xứ Núi Sam

Lễ vía Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam hàng năm được tổ chức lớn nhất từ 23 đến 27 tháng 4 âm lịch. Trong đó, ngày 25 tháng 4 là ngày lễ chính dâng mâm cúng Bà Chúa Xứ. Các nghi lễ trong lễ vía Bà bao gồm:

Lễ “Tắm Bà” (nghi thức tương tự như lễ mộc dục ở miền Bắc):

Được cử hành vào rạng sáng lúc 0 giờ ngày 24 tháng 4 âm lịch.
Tượng Bà sẽ được các cô gái trẻ lau sạch bụi bặm bằng những chiếc khăn nhúng nước thơm vắt ráo. Nước thơm tắm Bà là hỗn hợp được nấu bằng nước mưa hứng ngoài trời với nhiều loại hoa thơm và có thêm nước hoa hàng hiệu do các tín thí dâng cúng Bà.

Sau khi lau bụi bặm xong, tượng Bà sẽ được thay xiêm y mới, hài mới, mão mới. Chỉ có những người được Ban quản trị lựa chọn mới được tham gia tắm Bà. Cả quy trình này sẽ được thực hiện trong một không gian chật hẹp là chánh điện được quây màn lại.

Lễ tắm Bà thường kéo dài trong khoảng một giờ. Sau đó, bức màn ngăn được kéo lên để cho khách thập phương tự do chiêm bái, dâng hương, hoặc xin lộc Bà. Và sau khi Lễ Tắm Bà kết thúc, phần nước tắm cho Bà còn lại sẽ được đem hoà trong 2 thùng nước lớn để phân phát cho du khách trẩy hội.

Lễ Thỉnh sắc Thoại Ngọc Hầu về miếu Bà Chúa Xứ
Lễ Thỉnh sắc Thoại Ngọc Hầu về miếu Bà Chúa Xứ

Lễ Thỉnh sắc Thoại Ngọc Hầu về miếu Bà Chúa Xứ

Lễ này được cử hành vào khoảng 16 giờ chiều ngày 25.

Trong trang phục chỉnh tề, nghiêm trang, các bô lão trong làng được cử ra cùng với Ban quản trị miếu Bà tiến từ miếu Bà sang thỉnh sắc ở lăng Thoại Ngọc Hầu. Đoàn thỉnh sắc phong được dẫn đầu bởi đội múa lân của miếu Bà, kế đến là ông chánh bái, hai vị bô lão và những vị chức sắc khác. Cuối cùng, các học trò lễ với tay cầm cờ phướn đi hầu hai bên và theo cùng là chiếc kiệu sơn son thiếp vàng gọi là long đình.

Khi đoàn đến trước điện thờ Thoại Ngọc Hầu thì các bô lão lần lượt vào dâng hương và xin phép thỉnh bài vị. Sau đó, đoàn rước lễ thỉnh bốn sắc (bài vị) lên long đình để về miếu Bà. Bốn bài vị đó bao gồm: Bài vị của ông Thoại Ngọc Hầu và 2 bài vị của các bà: bà Chánh phẩm Châu Thị Tế, bà Nhị phẩm Trương Thị Miệt cùng bài vị Hội đồng.

Lễ Túc yết và lễ Xây chầu

Lễ Túc yết được tổ chức vào lúc 0 giờ đêm 25 và rạng sáng ngày 26 tháng 4 âm lịch. Lễ gồm có hai phần: nghi thức cúng tế và phần xây chầu.

Lễ vật dâng cúng được chuẩn bị rất kỹ lưỡng, gồm có:

  • Một con heo trắng (đã cạo lông, mổ bụng sạch sẽ, chưa nấu chín)
  • Một dĩa huyết heo có kèm theo nhúm lông nhỏ (ế mao huyết)
  • Một mâm xôi
  • Một mâm trái cây
  • Một mâm trầu cau
  • Một dĩa gạo, muối

Sau khi đánh ba hồi chiêng trống và ba hồi trống gõ, nhạc lễ nổi lên thì lễ dâng hương, chúc tửu và dâng trà bắt đầu. Từng diễn biến của buổi lễ túc yết được hai người xướng lễ (một người xướng nội, một người xướng ngoại) xướng to lên. Nghi thức cúng tế kết thúc bằng động tác đốt bản văn tế và giấy vàng bạc của ông Chánh tế. Riêng heo cúng sống trên bàn được lật ngửa ra trước khi khiêng đi chế biến.

Sau lễ Túc yết là lễ Xây chầu được tiến hành ở nhà võ ca. Lễ xây chầu này mở đầu cho việc hát bộ (còn gọi là hát bội hay hát tuồng), lễ này có mặt hầu như ở tất cả các lễ hội cúng đình ở những ngôi làng Nam Bộ.

Lễ Xây chầu bắt đầu bằng ba hồi trống lệnh, sau phần cầu nguyện xin Bà Chúa Xứ ban cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hoà, đất đai phì nhiêu, mùa màng bội thu, dân chúng khỏe mạnh, yên vui, các loài quỷ dữ bị tiêu diệt của ông Chánh bái.

Sau đó, ông Chánh ca đánh ba hồi trống và xướng “ca công tiếp giá”. Lập tức, đoàn hát bội nổi chiêng trống rộ lên, chương trình hát bội bắt đầu. Các tuồng hát đã được chuẩn bị sẵn sẽ bắt đầu nhảy vào cuộc. Trước hết là phục vụ, mua vui cho Bà Chúa Xứ, sau đó là phục vụ cho bà con tham dự lễ hội thưởng thức.

Nghi lễ vía Bà luôn trang nghiêm, chỉn chu
Nghi lễ vía Bà luôn trang nghiêm, chỉn chu

Lễ Chánh tế

Vào 4 giờ sáng ngày 27 tháng 4, lễ Chánh tế được tiến hành, nghi lễ gần giống như nghi thức cúng lễ Túc yết.

Lễ Hồi sắc

Lễ Hồi sắc là nghi thức cuối cùng kết thúc Lễ hội vía Bà Chúa Xứ Núi Sam hàng năm. Vào chiều ngày 27 tháng 4 âm lịch, lễ Hồi sắc sẽ được cử hành vào khoảng 15 giờ. Đoàn hành lễ sẽ rước bài vị ông Thoại Ngọc Hầu và nhị vị phu nhân từ miếu Bà Chúa Xứ trở về Sơn Lăng. Chương trình hát Bội cũng chấm dứt và kết thúc lễ cúng vía Bà.

Chuẩn bị lễ vật đầy đủ cúng khấn Bà Chúa Xứ núi Sam

Khi đi lễ Bà Chúa Xứ, gia chủ cần chuẩn bị đầy đủ lễ vật cúng khấn Bà. Theo đó, những món lễ vật cúng Bà sẽ cụ thể như sau:

  • Mâm trái cây ngũ quả
  • Hoa tươi
  • Hương (nhang thơm), đèn cầy
  • Hũ gạo, hũ muối
  • Rượu trắng, trà, bánh kẹo
  • Trầu, cau tươi
  • Bánh bao, xôi chè
  • Heo quay nguyên con

Trong số tất cả các món lễ vật cúng khấn Bà Chúa Xứ Núi Sam thì lễ vật trang trọng nhất chính là heo quay nguyên con. Đây là món lễ vật được đông người hành lễ dùng để dâng cúng Bà. Bên cạnh đó, theo như phong tục tập quán ở nhiều nơi cũng như quan niệm trong thờ cúng thì heo quay được dùng để cúng phải được cắm một con dao nhỏ ở ngay sống lưng.

Heo quay nguyên con là lễ vật quan trọng nhất khi đi viếng Bà Chúa Xứ
Heo quay nguyên con là lễ vật quan trọng nhất khi đi viếng Bà Chúa Xứ

Xin lộc và cách sử dụng lộc Bà Chúa Xứ linh nghiệm

Chỉ cần thành tâm cầu nguyện bằng sự tôn kính nhất, Bà sẽ ban cho gia chủ sự an yên, ấm no và hạnh phúc.
Và sau khi làm lễ vía cúng Bà Chúa Xứ Núi Sam, gia chủ nên xin Bà một bao lì xì lộc để lấy may. Thông thường, trong bao lì xì này là tiền, hoặc đôi khi là một mảnh nhỏ của tấm áo Bà mặc.

Cách thức sử dụng lộc Bà Chúa Xứ như thế nào?

Khi rước lộc Bà về nhà, gia chủ cần phải thực hiện bước thỉnh lộc Bà lên một cái đĩa. Sau đó để 4 ly nước suối kế bên và cầm từng ly nước lên cầu khấn cung nghinh Bà về cư gia. Và cứ mỗi ly nước khấn xong, gia chủ hãy đem đổ ra 1 góc nhà, 4 ly nước tương đương với 4 góc nhà.

Sau đó, trân trọng đặt lộc Bà lên bàn thờ ở Mẹ Quan m. Không nên đặt lộc Bà ở bàn thờ thờ Ông Địa như các gia đình khác thường làm. Như vậy là khinh thường Bà, theo quan niệm thờ cúng, tâm linh. Mà ông Địa ông Thần tài năm đó cũng sẽ không về được khánh.

Đặc biệt, khi đặt lộc Bà lên bàn thờ Quan m thì gia chủ phải thực hiện đúng theo phong tục trong 9 ngày phải thay nước và thay trầu cau tươi 3 ngày 1 lần, không được để quá số ngày theo quy định này.

Sau đó, gia chủ ta có thể bỏ lộc Bà vào ví hay để bàn thờ. Tuy nhiên, gia chủ phải nhớ là thường xuyên khấn Bà để cầu xin sự phù hộ che chở cho chính gia chủ cùng các thành viên trong gia đình. Lưu ý, nếu để lộc Bà ở bàn thờ thì gia chủ nên đặt thêm xung quanh bao lì xì lộc Bà 5 loại ngũ cốc khác nhau.

Cuối năm, hãy hóa lộc Bà Chúa Xứ Châu Đốc vào ngày 23 tháng Chạp âm lịch.

Địa chỉ đặt mâm cúng Bà Chúa Xứ Núi Sam uy tín

Nếu là một người sùng đạo, có tín ngưỡng là Phật giáo thì chắc chắn rằng nhiều gia chủ sẽ không bỏ qua lễ hội linh thiêng tầm cỡ quốc gia này.

Và để giúp cho các gia chủ có thể có được những buổi lễ vía, những buổi khấn viếng trang trọng và linh thiêng nhất thì Dịch vụ Đồ Cúng Trọn Gói rất sẵn lòng hỗ trợ và cung cấp trọn gói bộ mâm lễ vật cúng vía Bà Chúa Xứ Núi Sam cho tất cả khách hàng trên toàn quốc.

Bên cạnh đó, Dịch vụ Đồ Cúng Trọn Gói còn cung cấp cho các gia chủ Mâm cúng Bà Chúa Xứ có thêm một đôi đũa hoa (Bà Chúa Xứ thích dùng đũa này nhất) cùng một số loại hoa tươi dâng cúng như hoa cúc, hoa dơn, … và trầu cau, nhang, đèn, nước, muỗng, mâm ngũ quả, bộ tam sên (3 món luộc là trứng luộc, tôm hoặc cua, thịt vai hoặc mông).

Các bạn có thể tham khảo những thông tin về những nb, đầy đủ và chi tiết nhất trong bài viết trên đây. Hy vọng những chia sẻ này cũng sẽ giúp các gia chủ có thể chuẩn bị lễ cúng Bà Chúa Xứ Châu Đốc chu đáo và trọn vẹn nhất, để nhận về cho gia đình mình những điều tốt đẹp, may mắn nhé!

Xem thêm: Hướng dẫn cách cúng xe mới mua

Bài viết đã được DMCA

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *